De verduurzaming van de gebouwde omgeving is een prioriteit van het kabinet. Dit is nodig om de energierekening betaalbaar te houden, de afhankelijkheid van andere landen te verkleinen en om klimaatdoelen te halen. Goed geïsoleerde en geventileerde gebouwen bieden bovendien voordelen voor de gezondheid van de mensen die er wonen en werken.

De vierde versie van de Europese richtlijn voor de energieprestatie van gebouwen (EPBD IV) vormt het fundament om zowel nieuwe als bestaande gebouwen energiezuiniger en uiteindelijk emissievrij te maken. Vandaag informeerde minister Elanor Boekholt-O’Sullivan van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening de Tweede Kamer over de stand van zaken van de uitvoering van deze richtlijn.

Energiehuis

Er moet nog veel gebeuren om alle gebouwen in Nederland energiezuiniger en emissievrij te maken. Bijna alle gebouweigenaren, gebruikers en bewoners gaan hier komende jaren mee te maken krijgen. Om meer hulp en ondersteuning te bieden, kunnen zij straks op één plek terecht voor het verduurzamen van hun woning of gebouw: het Energiehuis. Dit nieuwe concept bouwt voort op bestaande initiatieven, zoals gemeentelijke energieloketten en www.verbeterjehuis.nl. Het Energiehuis verbindt straks het huidige aanbod van online en fysieke dienstverlening. Zo ontstaat komende jaren één herkenbaar startpunt met duidelijke informatie en ondersteuning.

Renovatiepaspoort

Daarnaast werken we aan de invoering van een renovatiepaspoort. Dat gaat gebouweigenaren helpen om hun gebouw stap voor stap emissievrij te maken. In Nederland wordt het renovatiepaspoort gekoppeld aan het bestaande maatwerkadvies van een energieprestatieadviseur. Hiermee is het in feite een maatwerkadvies, waarbij de aanbevelingen voldoen aan de eisen van een emissievrij gebouw. Het renovatiepaspoort wordt geregistreerd in de bestaande, landelijke database waarin de energielabels van gebouwen zijn opgenomen.

Financiële ondersteuning bij verduurzaming

Voor veel doelgroepen bestaan al regelingen en leningen om energiebesparende maatregelen in een woning of gebouw te financieren. Dat aanbod is soms lastig te overzien. Daarom werken we nu uit hoe het aanbod beter op elkaar kan aansluiten, zodat de uitvoering eenvoudiger wordt. Ook is het belangrijk dat deze ondersteuning de komende jaren duidelijk en stabiel blijft, zodat mensen die willen verduurzamen hierop kunnen vertrouwen en sneller de juiste hulp vinden.

Nationaal plan voor renovatie van gebouwen

In de EPBD IV is afgesproken dat elke lidstaat een nationaal plan voor de renovatie van gebouwen opstelt. Dit National Building Renovation Plan (NBRP) laat zien hoe Nederland toewerkt naar een emissievrije en energiezuinige gebouwde omgeving in 2050. Het plan bevat ook tussendoelen voor 2030 en 2040. Het concept wordt binnenkort ter consultatie voorgelegd. Nederland dient de definitieve versie uiterlijk eind december 2026 in bij de Europese Commissie.

Standaard voor woningisolatie

De EPBD IV verplicht lidstaten een norm vast te stellen voor bestaande gebouwen die toewerken naar een emissievrij gebouw. Voor woningen gebruikt Nederland de Standaard voor woningisolatie als belangrijke basis. Dit is een vrijwillige norm die laat zien wanneer een woning goed genoeg is geïsoleerd voor een duurzame manier van verwarmen, zoals een warmtepomp. Of een woning hieraan voldoet staat op het energielabel. De isolatiestandaard is geëvalueerd. De resultaten worden gebruikt bij het vaststellen van de norm van een emissievrij gebouw.

Stapsgewijze implementatie

De EPBD IV wordt in tranches ingevoerd. De planning sluit aan op de Europese deadline van 29 mei 2026 en op de momenten waarop de verschillende verplichtingen gaan gelden. Door deze aanpak is er per onderdeel voldoende tijd om uit te werken wat de nieuwe regels precies betekenen en om zorgvuldige keuzes te maken. Ook kunnen de wijzigingen zo op tijd worden vastgelegd in onder andere het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) en de Omgevingsregeling (Or).

Bron: Rijksoverheid