Op 19 maart kwamen ruim 1000 ondernemers samen in de Werkspoorkathedraal in Utrecht voor het Congres Circulair Ondernemen, dat de aftrap vormde van de Week van de Circulaire Economie. Koningin Máxima en minister Van Veldhoven ontvingen het rapport Staat van Circulair Ondernemen 2026, een graadmeter op basis van meer dan 1.000 metingen bij Nederlandse organisaties.1 De rode draad: circulariteit wint terrein als strategische ambitie, maar de uitvoering blijft achter.

Opvallender is de verschuiving in motivatie. Niet de milieu-impact, maar kostenbesparing en grondstofzekerheid zijn nu de belangrijkste drijfveren voor circulair ondernemen. Duurzaamheid is geen idealistisch project meer. Het is een economische keuze. En dat verandert het gesprek fundamenteel. Deze visie wordt bekrachtigd door Mark Lina, Development Manager Circular Economy, die stelt: “Duurzaamheid is geen extra waarde meer, het ís de businesscase die het verschil maakt bij je klant.”

Van kostenpost naar verkoopargument

Waar duurzaamheid lang het domein was van CSR-afdelingen en complianceteams, raakt het nu de kern van commerciële proposities. Op de beursvloer in Utrecht was dat zichtbaar: bedrijven die circulaire diensten aanbieden, van refurbishment en hergebruik tot traceerbaarheid van materialen, merken dat klanten niet langer alleen voor het groene verhaal komen, maar juist ook voor de businesscase erachter.

Neem circulair meubilair. Overtollige bureaus, stoelen en kasten zijn voor veel organisaties een logistieke last. Maar diezelfde meubels vertegenwoordigen materiaal, functionaliteit en restwaarde. Een refurbished bureaustoel die tot 30% goedkoper is dan nieuw, volledig traceerbaar en voorzien van een meetbaar MVO-rapport, is geen concessie. Integendeel: het is een aanbod dat op kwaliteit, prijs én impact scoort.

Die verschuiving is niet uniek voor Nederland. Internationaal onderzoek laat zien dat meer dan 70% van de executives in de maakindustrie verwacht dat circulaire oplossingen hun omzet verhogen tegen 2027.2 Circulariteit is niet langer een kostenpost die je verantwoordt. Het is een propositie die je verkoopt.

De uitvoeringskloof

Toch is er een kanttekening. De gemiddelde circulaire volwassenheid van Nederlandse organisaties staat op 2,86, op een schaal van 5.¹ De groei zit vooral in strategie (+8,9%) en product- en dienstontwikkeling (+8,6%). Alleen scoren de implementatieplannen, meetbare doelen en circulaire verdienmodellen lager dan het gemiddelde volwassenheidsniveau. Daar bevindt zich de uitvoeringskloof. Bedrijven weten steeds beter wát ze willen, maar worstelen met het hoe. De ambitie loopt voor op de executie

Wat de beursvloer laat zien

Op het congres was die spanning voelbaar. Aan de ene kant koplopers die circulariteit al vertalen naar omzet en klantwaarde. Aan de andere kant bedrijven die zoeken naar het startpunt. Tijdens de actietafels, waar ondernemers samen concrete actiepunten formuleerden, werd duidelijk dat de energie er is. Ook Manutan was aanwezig om te laten zien hoe circulaire inkoop er in de praktijk uitziet.

De waarde van een duurzaamheidscongres zit precies in dat spanningsveld: het maakt zichtbaar dat circulariteit niet alleen een verhaal is voor op het podium, maar een propositie voor op de verkoopvloer. Wie duurzaamheid wil laten werken als commerciële kracht, moet het uit de compliancehoek halen en naar de klant brengen. Niet als ideaal, maar als een onmisbaar aanbod.

Mark Lina, Development Manager Circular Economy, Manutan

¹ Route Circulair, Hogeschool Utrecht & TU Eindhoven (2026). Staat van Circulair Ondernemen 2026.

² Accenture (2025). Circular Economy Research, diverse publicaties over circulaire groeimodellen in de maakindustrie.