De afgelopen jaren is het ESG‑landschap sneller veranderd dan veel bedrijven konden bijbenen. Nieuwe wetgeving, verschuivende marktdynamiek en toenemende verwachtingen van klanten en financiers hebben duurzaamheid van een vrijwillig thema naar een strategische realiteit gebracht. In dit artikel spreken we met ondernemers Lenny van Klink en Kees Kerstens, die vandaag precies 5 jaar geleden begonnen met Salacia Solutions. Hun observaties, ervaringen en visie vormen een waardevolle gids voor bedrijven, ondernemers en managers die vooruit willen kijken.
Hoe het begon: een gefragmenteerde wereld vol goede bedoelingen
Vijf jaar geleden was ESG nog vooral een kwestie van improviseren. Bedrijven verzamelden data in losse Excelbestanden, vaak zonder consistente methodiek of controle. Volgens Kees ontbrak er simpelweg een gemeenschappelijke basis: “Iedereen gaf zijn eigen draai aan ESG, omdat er geen duidelijke wettelijke kaders waren.” Veel organisaties probeerden het beste ervan te maken, maar betrouwbare data was schaars en resultaten waren nauwelijks vergelijkbaar. Lenny voegt hieraan toe dat de urgentie beperkt was. Bedrijven deden mee aan vrijwillige initiatieven, maar er was weinig druk om structureel te verbeteren. Dat veranderde abrupt toen de eerste Europese rapportageverplichtingen werden ingevoerd.
Met de introductie van CSRD en aanverwante regelgeving kwam er een enorme versnelling in de markt. Bedrijven moesten ineens gestructureerd rapporteren, accountants gingen controleren en hele sectoren begonnen met data-verzameltrajecten. Volgens Lenny ontstond er zelfs “een soort ESG‑goudkoorts”: veel nieuwe spelers doken op deze markt, van consultancy tot tooling, en bedrijven zochten koortsachtig naar houvast.
De lat werd steeds hoger gelegd, totdat recente wijzigingen in de wetgeving (de zogeheten Omnibus) veel verplichtingen weer afzwakten. Daardoor haakten opportunistische partijen snel weer af. Maar volgens Kees is dat slechts ruis op de lijn: “De onderliggende trend is helder. ESG wordt volwassen en gaat structureel deel uitmaken van besluitvorming.”
De nieuwe fase: van rapporteren naar sturen
Hoewel de eerste jaren in het teken stonden van het verzamelen van data en het opzetten van processen, ontstaat nu een nieuw vraagstuk: hoe benut je al die informatie?
Kees ziet dat veel bedrijven pas sinds kort beseffen wat de werkelijke waarde is van ESG‑data: “Een jaarrapport is geen eindpunt. Bedrijven willen weten welke inzichten hen dagelijks helpen om betere keuzes te maken.”
Lenny vult aan dat de vraag verandert van “wat moeten we rapporteren?” naar “welke inzichten helpen ons vooruit?” Die verschuiving opent de deur naar concreter gebruik van ESG‑informatie binnen organisaties.
Lenny en Kees zien 4 structurele bewegingen die het ESG‑landschap de komende jaren gaan vormen:
- Toegankelijke ESG‑managementinformatie
Organisaties willen ESG‑data net zo gemakkelijk kunnen raadplegen en analyseren als financiële cijfers. Dat betekent betere dashboards, logisch opgebouwde datamodellen en inzicht dat direct en continu bruikbaar is. - Efficiëntere data-uitwisseling in de waardeketen
Leveranciers worden steeds vaker gevraagd om data aan te leveren, maar krijgen van elke klant nét andere vragen. Efficiëntie in uitwisseling van data in waardeketens wordt cruciaal. - ESG als onderdeel van financiering en strategische dialoog
Banken, investeerders en aandeelhouders vragen om inzicht in risico’s, impact en prestaties. Bedrijven die dit goed op orde hebben, versterken hun positie en bouwen aan langetermijn waardecreatie. - Gebruik van duurzaamheidsdata voor meerdere doeleinden, niet alleen CSRD
In sectoren zoals Agri en Food ontstaat versnelling omdat nieuwe standaarden zoals SBTi snel aan belang winnen. Bedrijven hebben daardoor één consistente ESG‑dataset nodig die meerdere rapportage‑ en klantvereisten tegelijk ondersteunt.
Deze bewegingen raken niet alleen grote organisaties. Ook MKB‑bedrijven worden er indirect mee geconfronteerd, zeker wanneer zij onderdeel zijn van internationale waardeketens.
Waarom ESG soms minder urgent voelt, maar juist strategischer wordt
Veel ondernemers merken dat ESG in de dagelijkse praktijk soms wegzakt door urgente uitdagingen zoals stijgende kosten, geopolitieke onzekerheid of krapte op de arbeidsmarkt. Lenny begrijpt die reflex, maar waarschuwt dat dit kortetermijndenken risico’s creëert. “Wie pas in beweging komt als het moet, is vaak te laat. ESG‑data inzetten, helpt juist bij het omgaan met onverwachte veranderingen.”
Kees benadrukt dat duurzaamheid geen opzichzelfstaand thema meer is, maar een lens waardoor strategische keuzes scherper worden. Dat geldt net zo goed voor grote bedrijven als voor het MKB.
Ondernemers merken vaak dat hun duurzame inspanningen niet automatisch leiden tot betere voorwaarden of hogere waardering. Lenny noemt dat een grote uitdaging: “Er zijn leveranciers die echt hun best doen, maar nog steeds afgerekend worden op prijs. Dat is frustrerend en remt innovatie.”
Volgens Kees ligt de oplossing in integratie: ESG moet niet in een hoekje van de organisatie zitten, maar volledig ingebed zijn in inkoop, commerciële strategie en operationeel management. Zo ontstaat de mogelijkheid om duurzame prestaties mee te wegen in onderhandelingen, marges en productontwikkeling. We zien ook in de praktijk dat klanten die hun ESG data op deze manier inbedden in de besluitvorming, echt koplopers zijn als het gaat om verduurzaming.
Onze uitnodiging aan ondernemers
Veel ESG‑professionals herkennen de reis die bedrijven de afgelopen jaren hebben gemaakt: van ambitie naar realiteit, van tegenslag naar nieuwe inzichten. Lenny ziet daarin parallellen met klassieke ondernemersverhalen. Obstakels horen erbij, net als de noodzaak om koers te houden ondanks tegenwind. “De onderliggende trends zijn niet verdwenen. Consumenten willen meer duurzame producten, waardeketens worden geconfronteerd met risico’s in supply chains, en klimaatrisico’s zijn echt niet verdwenen. We moeten ons dus blijven aanpassen, om op al deze veranderingen te kunnen acteren.”
Vooruitkijken betekent in actie komen voordat het moet. ESG is geen administratieve last, maar een strategische kans om bedrijfsvoering toekomstbestendig te maken. De bedrijven die nu investeren in inzicht, wendbaarheid en samenwerking staan straks sterker in een onzekere markt.
Zoals Kees het samenvat: “Het begint met data. Maar het gaat uiteindelijk om betere besluiten.”
En Lenny voegt daaraan toe: “ESG is geen verplichting. Het is een kans om waarde te bouwen voor de lange termijn. Het motto van ons bedrijf is ‘See your Future’: dat is precies waar sterke ESG data je toe in staat stelt.”
