Volgens een nieuw rapport van de OESO heeft meer dan twee derde van de grootste beursgenoteerde bedrijven ter wereld zich gecommitteerd aan verantwoord ondernemen, maar de implementatie blijft achter. Het rapport benadrukt ook hoe overheden bedrijven kunnen helpen om ambitie om te zetten in actie.
De OESO Responsible Business Outlook 2026: Making Commitments Count biedt de eerste wereldwijde beoordeling van hoe bedrijven wereldwijd verantwoord ondernemen en hoe overheden dit bevorderen via overheidsbeleid. De Outlook analyseert openbaar beschikbare informatie van de 10.000 grootste beursgenoteerde bedrijven ter wereld en beoordeelt overheidsbeleid in 52 landen.
Het rapport werd gelanceerd ter gelegenheid van het 50-jarig jubileum van de OESO-richtlijnen voor multinationale ondernemingen inzake verantwoord ondernemen (MNE-richtlijnen), de belangrijkste internationale standaard voor bedrijven en investeerders om hun impact op mens, milieu en maatschappij aan te pakken. Het rapport laat zien dat hoewel 69% van de grote beursgenoteerde bedrijven RBC-beleid en -managementsystemen heeft, veel minder bedrijven aangeven actie te ondernemen om negatieve sociale en milieueffecten te identificeren en aan te pakken.
“Verantwoord ondernemen gaat over ervoor zorgen dat bedrijfsactiviteiten het leven van mensen verbeteren en bijdragen aan de bescherming van de planeet”, aldus Mathias Cormann, secretaris-generaal van de OESO. “De OESO-richtlijnen voor multinationale ondernemingen bieden een wereldwijd referentiepunt, maar hoewel de betrokkenheid wereldwijd toeneemt, blijft de implementatie achter. Overheden kunnen en moeten helpen die kloof te dichten met beleid dat verantwoordelijker praktijken stimuleert en mogelijk maakt.”
Uit de Outlook blijkt dat toezeggingen met betrekking tot corruptie en broeikasgasemissies het meest voorkomen, gevolgd door dwangarbeid, kinderarbeid en mensenrechten. Minder dan de helft van de grote beursgenoteerde bedrijven heeft zich gecommitteerd aan vrijheid van vereniging en slechts een kwart aan biodiversiteit. Meer dan een derde (36%) van de grote beursgenoteerde bedrijven heeft een overkoepelende toezegging voor verantwoord ondernemen die alle sociale thema’s omvat, evenals broeikasgasemissies en corruptie.
Regionaal gezien komen toezeggingen voor verantwoord ondernemen het meest voor in Europa en het minst in China.
De helft van de grote beursgenoteerde bedrijven geeft aan milieu- of sociale criteria te gebruiken bij de selectie van leveranciers, maar minder dan 20% geeft aan het leveranciersrisico op deze punten te evalueren. Hoewel 25% van de bedrijven aangeeft trainingen te geven aan of samen te werken met leveranciers op het gebied van milieu- en sociale kwesties, integreert slechts 7% sociaal verantwoorde toeleveringsketenbeleid in de inkooppraktijken en rapporteert slechts 3% verbeteringen in de gezondheid en veiligheid op de werkplek in hun toeleveringsketen.
Een grote meerderheid van de OESO-lidstaten (84%) en 67% van de landen die de MNE-richtlijnen volgen, hebben regelgeving ingevoerd met betrekking tot due diligence, zoals wetten met betrekking tot duurzaamheidsrapportage, due diligence-gedrag en product- of marktgerichte maatregelen.
De Outlook benadrukt wat overheden kunnen doen om bedrijven te stimuleren en in staat te stellen resultaatgerichte milieu- en sociale due diligence uit te voeren, waaronder:
- Het bieden van praktische en operationele ondersteuning aan bedrijven bij het uitvoeren van risicogebaseerde due diligence in hun toeleveringsketens.
- Het bevorderen van betere rapportage en monitoring van de verantwoorde bedrijfspraktijken van bedrijven, inclusief due diligence.
- Het verbeteren van de bewijsbasis over de impact van RBC-beleid.
- Samenwerking op RBC-gerelateerd beleid om de complexiteit te verminderen en een gelijk speelveld tussen rechtsgebieden te bevorderen.
De OESO ondersteunt ook een wereldwijd netwerk van nationale contactpunten (NCP’s) die verantwoord ondernemen bevorderen in de omgang met bedrijven en andere belanghebbenden, fungeren als niet-juridische klachtenmechanismen voor gevallen van vermeende niet-naleving van de OESO-richtlijnen en overheidsbeleid op het gebied van verantwoord ondernemen ondersteunen. In de afgelopen 25 jaar hebben NCP’s meer dan 900 zaken behandeld in meer dan 110 landen en zo bijgedragen aan het aanpakken van concrete problemen.
