Leontien Hasselman-Plugge (ImpactBuying): ‘Bedrijven moeten bij risico’s in hun ketens onderzoek doen’

Sinds half maart is het Europese Omnibus-I pakket in werking getreden. Hierdoor is strenge wetgeving over de verantwoordelijkheid die bedrijven hebben over wat er in hun ketens gebeurt, afgezwakt. Bedrijven krijgen uitstel en de verplichtingen gaan voor minder bedrijven gelden.

Toch is er iets wezenlijks verandert aan hoe deze verantwoordelijkheid eruit ziet, blijkt uit een uitspraak van de Franse rechter. Die uitspraak betreft cosmeticabedrijf Yves Rocher. Het bedrijf wist dat er bij een Turkse toeleverancier risico bestond op schending van vakbondsvrijheid; werknemers durven geen lid te worden van een vakbond uit angst voor ontslag. Maar Yves Rocher had niets met dat risico gedaan. Achteraf corrigeren baatte niet: de schending zat in het niet-handelen vóóraf.

Tot nu toe kwamen bedrijven weg met één vragenlijst die zij naar al hun directe leveranciers konden sturen. Daarmee voldeden ze aan hun onderzoeksplicht. Maar nu blijkt dat ook onder Omnibus, bedrijven meer moeten doen en dieper moeten kijken. Waar risico’s zijn, is een vragenlijst onvoldoende.

De Corporate Social Due Dilligence Directive, CSDDD, bepaalt nu dat bedrijven eerst breed moeten kijken naar openbaar beschikbare informatie. Zoals bijvoorbeeld arbeidsomstandigheden in een land, of de kans op illegale boskap in een regio. Daarbij hoeven bedrijven in beginsel geen informatie op te vragen bij leveranciers.

Daar waar sprake is van risico’s, moeten zij een diepgaande beoordeling uitvoeren.

Bedrijven die niet alle risico’s tegelijk kunnen aanpakken, mogen prioriteren op basis van ernst en waarschijnlijkheid. Als de minder ernstige risico’s nog niet zijn aangepakt, volgt er nog geen sanctie. Bij het opleggen van sancties, die kunnen oplopen tot 3 procent van de wereldwijde omzet, weegt de redelijkheid van de pioritering nu expliciet mee.

Maar los van die sancties is de onzerkere wereld een belangrijke reden voor het verder onderzoeken van risico’s. Oorlogen, klimaatextremen, cyberaanvallen, er zijn steeds meer ontwikkelingen die toeleveringsketens ernstig kunnen verstoren. Wie niet weet waar zijn producten vandaan komen, heeft dus een probleem.

Meer over de verplichtingen uit CSDDD https://impactbuying.com/legislations/csddd/