Angela de Jong schrijft in het AD dat ze wil dat de zwijgende meerderheid onder de boeren van zich laat horen. Nou, ik heb het gedaan.

Kamerlid Laura Bromet op bezoek gehad op onze boerderij, minister Piet Adema gesproken, bij Op1 aan tafel en een uur met Henri Bontenbal aan de telefoon gezeten. Allemaal slimme, aardige en fatsoenlijke mensen, laat daar geen misverstand over bestaan. Iedereen verteld dat ik door alle hoepeltjes ben gesprongen met alleen emissiearm bemesten in het groeiseizoen, eiwitarm voeren, roosters schoon houden met robot, de totale bemesting met organische én kunstmest gehalveerd en koeien in de wei.  De grondwaterkwaliteit voldoet aan de nitraatrichtlijn en mijn emissie van ammoniak is sinds 1990 dankzij al deze inspanningen met 70% gereduceerd.

Ik constateer dat ik voor de overheid niet meer dan een getal in een spreadsheet ben

Maar in de loop van de laatste 20 jaar is er door Brussel, Den Haag en jurisprudentie een bureaucratisch gedrocht gebouwd waar parlement noch minister ook maar enig grip op heeft. Wetgeving bedoeld om de staat van instandhouding van mooie natuurgebieden te borgen is verworden tot een complex model waarin de feitelijke staat van de natuur geen enkele rol speelt en alles is opgehangen aan de berekende inschatting van stikstofneerslag op zeshoekige stukjes van precies 1 hectare natuur. Dat de staat van deze natuur ook afhankelijk is van bijvoorbeeld waterhuishouding, beheer, recreatiedruk en klimaatverandering doet niet ter zake. Sowieso zijn nulmetingen of bodemanalyse om te bepalen wat we nu eigenlijk in stand willen houden voor mij niet te vinden.

Jesse Klaver en Rob Jetten zijn enorm trots op minister Van Essen dat hij met een ‘stevige’ brief is gekomen, waarin de bijzaak stikstof nadrukkelijk de hoofdzaak natuurbehoud overschaduwt. Ook van Essen is blijkbaar niet in staat gebleken het bureaucratische monster te verslaan en onderwerpt zich er aan. Een sociaaleconomisch netwerk op het platteland wordt gesloopt om het gedrocht tevreden te stellen.

Ik constateer dat ik voor de overheid niet meer dan een getal in een spreadsheet ben. Ons bedrijf veroorzaakt volgens het computermodel AERIUS een depositie van maximaal 0,28 en gemiddeld 0,10 mol stikstof per hectare per jaar, op 24073,52 hectare Veluwe. Dat maakt ook onze boerderij met 120 koeien op 60 hectare tot een piekbelaster. 1 tot 4 gram stikstof per hectare per jaar, de hoeveelheid stikstof die in 60 tot 250 gram gras zit.

Ik heb me schor gepraat om dit onrecht voor het voetlicht te brengen. Tevergeefs. Dus ik zwijg en haat ondertussen de overheid, kan er niks aan doen.

Ben Apeldoorn, melkveehouder te Woudenberg