De problemen op het elektriciteitsnet kunnen voor een belangrijk deel worden opgelost door technische systemen in gebouwen en woningen slimmer aan te sturen. Volgens Techniek Nederland kunnen maatregelen ‘achter de meter’ de piekbelasting van het elektriciteitsnetwerk met 25% verminderen. De brancheorganisatie voor de technieksector zegt dit in een reactie op de Kamerbrief van minister Jetten van Economische Zaken en Klimaat over netcongestie die vandaag verschijnt.

Voorzitter Doekle Terpstra van Techniek Nederland: ‘Door overbelasting van het net loopt de energietransitie vertraging op. De technieksector kan een grote bijdrage leveren aan de oplossing. We kunnen netcongestie bijvoorbeeld verminderen door duurzaam opgewekte energie te delen met huizenbezitters of bedrijven in de directe omgeving. Overheid en netbeheerders zouden dat wettelijk mogelijk moeten maken.’ Techniek Nederland ziet technische maatregelen niet als de enige oplossing voor netcongestie; energiebesparing en uitbreiding en verzwaring van het net blijven noodzakelijk.

Slim aansturen van apparatuur

In de brief van minister Jetten is veel aandacht voor het uitbreiden en verzwaren van het elektriciteitsnet. Techniek Nederland vindt het belangrijk dat ook maatregelen die ‘achter de meter’ worden genomen aandacht krijgen. De brancheorganisatie juicht dan ook toe dat energiehubs, slimme aanstuurbare apparatuur, energiemanagement systemen en hybride warmtepompen onderdeel uitmaken van de aanpak. Dergelijke initiatieven zouden een publiek-privaat karakter moeten hebben.

Duurzame energie delen

Techniek Nederland vindt dat het wettelijk mogelijk moet worden om duurzaam opgewekte energie aan de buren te leveren of aan bedrijven in de omgeving. De overheid zou ook meer moeten doen om de toepassing van thuisbatterijen en buurtbatterijen te stimuleren en innovatie te ondersteunen.

Load shifting en peak shaving

In grote gebouwen bieden energiemanagementsystemen de mogelijkheid om verwarmings- en koelsystemen en opslagsystemen efficiënter te laten samenwerken. Dat kan door load shifting en peak shaving. Bij load shifting schakelen systemen op piekmomenten automatisch uit of naar een lager vermogen. Ze worden weer ingeschakeld op het moment dat de energievraag lager is. Aangezien een gebouw warmte en kou lang vasthoudt, merken de gebruikers van een gebouw er niets van wanneer de klimaatinstallatie even wordt uitgeschakeld. Moderne gebouwen leveren op die manier nu al een bijdrage aan het verminderen van de piekbelasting op het net. Bij peak shaving spelen ook lokale energieopslag en generatoren een rol bij het ontlasten van het elektriciteitsnet. Soepeler wetgeving zou de mogelijkheden van load shifting en peak shaving aanzienlijk kunnen vergroten.

Energiehubs

Bedrijven kunnen ook samen méér doen om files op het net te verminderen. Met energiehubs of smart grids op bedrijventerreinen is het mogelijk om opwekking en verbruik van energie op elkaar af te stemmen en energie te delen. Daardoor ontstaat meer ruimte op het elektriciteitsnetwerk waardoor bedrijven die verduurzamen kunnen terugleveren aan het net en het weer mogelijk wordt om nieuwe bedrijven aan te sluiten.

Alle mogelijkheden benutten

Techniek Nederland benadrukt dat het uitbreiden verzwaren én slimmer maken van het elektriciteitsnetwerk de basis is en blijft voor een succesvolle aanpak van netcongestie. Terpstra: ‘Het tempo waarin dat gebeurt moet omhoog. Maar het zou kortzichtig zijn om de pijlen alleen daarop te richten. We moeten álle mogelijkheden benutten om méér ruimte op het elektriciteitsnet te creëren. Minister Jetten schrijft in de Kamerbrief graag met de technieksector in gesprek te blijven over mogelijke oplossingen. Dat aanbod nemen wij vanzelfsprekend aan. Onze leden weten namelijk als geen ander hoe het energieverbruik in woningen en gebouwen kan worden geoptimaliseerd.’