LTO Nederland herkent de conclusies uit de vijfde Agro-Nutri Monitor van de ACM. De monitor laat opnieuw zien dat boeren en tuinders bereid zijn te investeren in verduurzaming, maar dat de kosten daarvan lang niet altijd worden terugverdiend in de markt. Ook constateert de ACM dat de duurzaamheidsdoelstellingen voor 2030 uit zicht raken wanneer hier geen aanvullende actie op wordt ondernomen.
Boeren en tuinders leveren steeds meer maatschappelijke prestaties op het gebied van klimaat, biodiversiteit, waterkwaliteit en dierenwelzijn. Die ontwikkeling kan alleen worden voortgezet wanneer daar ook een gezond economisch perspectief tegenover staat.
LTO onderschrijft dat er meer aandacht nodig is voor het verdienvermogen van duurzame landbouw. Tegelijkertijd vraagt LTO aandacht voor de vraag hoe deze maatschappelijke opgave wordt gefinancierd. Een eenzijdige verhoging van consumentenprijzen is maatschappelijk en politiek niet vanzelfsprekend. Daarom is een bredere aanpak nodig waarin markt, overheid en ketenpartijen gezamenlijk verantwoordelijkheid nemen.
LTO ziet daarbij drie sporen:
- Een sterkere positie van boeren en tuinders in de keten
Boeren en tuinders moeten een sterkere positie krijgen in de keten, zodat duurzaamheidsinspanningen beter kunnen worden beloond. De mededingingsregels moeten voldoende ruimte bieden om gezamenlijk te werken aan verduurzaming en om de meerwaarde daarvan daadwerkelijk in de markt te verzilveren. - Investeren in innovatie, digitalisering en robotisering
Investeringen in innovatie, digitalisering en robotisering zijn essentieel om verduurzaming slimmer, efficiënter en betaalbaar te realiseren. Nieuwe technologieën dragen niet alleen bij aan maatschappelijke doelen, maar versterken ook het toekomstig verdienvermogen van ondernemers. - Publieke ondersteuning voor maatschappelijke prestaties
Publieke ondersteuning blijft nodig voor maatschappelijke prestaties die de markt niet vanzelf vergoedt. Het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid biedt hiervoor belangrijke instrumenten. Juist nu verduurzamingsdoelen verder worden aangescherpt, ligt het voor de hand deze instrumenten te versterken en gericht in te zetten voor maatschappelijke opgaven.
De monitor laat ook zien dat Nederlandse producenten internationaal voorop lopen, terwijl die extra inspanningen op buitenlandse markten niet altijd worden herkend of beloond. Het versterken van de internationale waardering voor Nederlandse duurzaamheidsinspanningen verdient daarom nadrukkelijk aandacht.
Daarnaast is een gelijk speelveld essentieel. Boeren en tuinders investeren in hoge standaarden voor duurzaamheid, voedselveiligheid, dierenwelzijn en milieu. Dan is het logisch dat ook importproducten aan vergelijkbare eisen voldoen. Wat we in Nederland niet toestaan of kunnen produceren onder onze kwaliteits- en duurzaamheidsstandaarden, moeten we ook niet via import op de markt brengen. Alleen met eerlijke concurrentieverhoudingen kunnen verduurzaming en verdienvermogen hand in hand gaan.
LTO Nederland roept overheid, ketenpartijen en maatschappelijke organisaties op om gezamenlijk te werken aan een duurzaam verdienmodel voor de landbouw. Alleen wanneer maatschappelijke waarde ook daadwerkelijk economische waarde krijgt, kan de verduurzaming van de Nederlandse landbouw verder worden versneld.
