Terwijl de temperaturen in Nederland opnieuw stijgen, blijven in veel steden kansen voor vergroening onbenut. Juist bomen en andere beplanting helpen om de gevolgen van hitte en hevige regenval te beperken. Volgens Trees for All bieden talloze vergeten, versteende plekken in Nederlandse steden gezamenlijk tienduizenden vierkante meters ruimte voor extra groen.
Vergeten hoeken als kans voor vergroening
Elke stad in Nederland heeft ze: smalle stroken langs wegen, versteende binnenplaatsen, kale bermen, ongebruikte hoekjes tussen gebouwen of overbodige tegels op parkeerterreinen. Deze versteende plekken dragen bij aan hittestress en wateroverlast, doordat ze warmte vasthouden en regenwater slecht kan wegstromen. Tegelijkertijd bieden ze juist kansen voor bomen, struiken en andere beplanting.
“De ruimte voor meer groen in onze steden is er, maar we kijken er nog te vaak overheen”, zegt Stef Röell, ecoloog en directeur bij Trees for All. “Eén klein versteend hoekje lijkt misschien onbelangrijk, maar het vergroenen van duizenden van zulke plekken maakt echt een verschil. Samen vormen ze een netwerk van groene eilandjes in de stad die verkoeling bieden, water opvangen, de biodiversiteit versterken en de leefbaarheid in steden vergroten.”
Groen maakt steden weerbaarder tegen hitte
Op dit moment zijn meer dan de helft van de buurten in de grootste Nederlandse gemeenten sterk versteend. Gebouwen, asfalt en bestrating houden warmte vast. Daardoor veranderen steden op hete zomerdagen in ‘hitte-eilanden’ en neemt de kans op hittestress en gezondheidsklachten toe. Alleen al tussen 22 juni en 5 juli was er sprake van zeker 900 extra sterfgevallen tijdens een periode van hitte, blijkt uit cijfers van het RIVM.
Meer groen helpt om steden beter voor te bereiden op extreem weer. In een straat met bomen kan de temperatuur wel tien graden lager zijn dan in een straat zonder. Ook kan één boom bij hevige regenval honderden liters water verwerken en wateroverlast verminderen.
Een nieuwe blik op de bestaande ruimte
Toch komt vergroening in de praktijk nog langzaam op gang. “Groen concurreert nog regelmatig met woningbouw, infrastructuur en parkeerruimte”, zegt Stef Röell. “Maar veel kansen liggen juist in de ruimte die we al hebben. Door daar bewuster naar te kijken, kunnen gemeenten relatief eenvoudig meer groen toevoegen.”
Volgens Trees for All zit die ruimte voor een groot deel in de bestaande inrichting van steden. Gemeenten kunnen vergroening combineren met bestaande functies. Denk aan een boom tussen parkeerplaatsen, een groen dak op een bushalte, een gevel met klimplanten of een versteend hoekje dat wordt omgevormd tot een plantsoen.
De organisatie deelt deze zomer voorbeelden van zulke locaties om te laten zien welke mogelijkheden er al zijn binnen de bestaande openbare ruimte, zoals in deze video in Utrecht:
