Een sectoroverstijgende coalitie van partijen uit het Nederlandse voedsel- en landbouwsysteem roept het kabinet op tot het ontwikkelen van een Actieplan Meer Plantaardige Voeding, waarmee de productie en consumptie van plantaardige voeding in Nederland wordt gestimuleerd. De oproep is donderdag 10 september in Nieuwspoort in Den Haag gepresenteerd en overhandigd aan Tweede Kamerleden Joris Lohman (CDA) en Anne-Marijke Podt (D66). De ondertekenaars van de oproep vragen de overheid met hen een Actieplan te ontwikkelen om de productie en consumptie van meer plantaardige voeding in Nederland actief te stimuleren en daarmee bestaande doelstellingen te behalen én kansen te verzilveren.
Kansen en doelen
De ondertekenaars van de oproep zijn bedrijven, supermarkten, producentenorganisaties, brancheverenigingen, ngo’s, onderwijsinstellingen, foodservicepartijen. Deze partijen werken al volop aan het stimuleren van de consumptie en productie van meer plantaardige voeding, en de eiwittransitie. Ze zetten zich in om de maatschappelijke en economische kansen hiervan te verzilveren, en om een bijdrage te leveren aan nationale- en Europese doelstellingen.
Met de oproep tot het gezamenlijk ontwikkelen van een concreet Actieplan, willen de partijen op basis van vijf pijlers samen met de overheid werken aan het verder verzilveren van deze ambities en kansen. Een Actieplan Meer Plantaardige Voeding biedt Nederland namelijk een unieke kans om economische groei, voedselzekerheid, volksgezondheid én duurzaamheid tegelijkertijd te versterken. Meer consumptie van Nederlandse plantaardige producten stimuleert innovatie, creëert banen en vergroot de strategische weerbaarheid van de voedselketen.
Daarnaast draagt een plantaardiger voedingspatroon bij aan lagere zorgkosten, een gezonde bevolking en een aanzienlijke vermindering van de milieu- en klimaatimpact. Het actieplan helpt bovendien om bestaande nationale en Europese doelstellingen op het gebied van landbouw, klimaat en eiwittransitie daadwerkelijk te realiseren. Centraal hierbij staat de doelstelling van de overheid om in 2030 minimaal 50% van de eiwitconsumptie plantaardig te laten zijn.
Vijf pijlers
De ondertekenaars stellen voor om het Actieplan te ontwikkelen rondom de volgende vijf pijlers:
- Vraagstimulering en verbetering van de voedselomgeving
- Versterking van teelt (ondersteuning van boeren, samenwerking in de keten).
- Publieke inkoop als hefboom (meer plantaardige maaltijden in kantines en instellingen).
- Onderzoek en innovatie (ontwikkeling van nieuwe producten, oplossen van knelpunten).
- Export, branding en internationalisering (vergroten van de internationale marktpositie).
Voor het realiseren van de in het Actieplan Meer Plantaardige Voeding genoemde ambities en kansen, wordt aan de overheid gevraagd om een publiek Plantaardig Versnellingsfonds van jaarlijks 65 miljoen euro waarmee de gehele hele keten gestimuleerd wordt: van productie en innovatie tot vraagstimulering en export. Een derde van het fonds is specifiek bestemd voor biologische plantaardige productie.
Jeroom Remmers, directeur van de TAPP Coalitie, namens de vele ondertekenaars: “Nederland behoort al tot de wereldtop in landbouw, voedselinnovatie en de ontwikkeling van plantaardige eiwitten. Met een publieke investering van €65 miljoen per jaar kunnen we deze sterke uitgangspositie verder uitbouwen, nieuwe economische kansen verzilveren en de hele keten in beweging brengen. Zo versterken we onze internationale concurrentiekracht én dragen we tegelijkertijd bij aan een gezondere bevolking, lagere zorgkosten, meer voedselzekerheid en een duurzamer landbouw- en voedselsysteem.”
De kracht van deze oproep ligt in de brede samenstelling aan ondertekenaars; de afgelopen maanden zijn er veel gesprekken gevoerd over de inhoud van de oproep en iedereen is blij dat de nu eerste stap wordt gezet. Vervolgstappen vanuit de overheid gaan idealiter aansluiten bij de ambities van het kabinet op het gebied van gezondheid, preventie, voedselzekerheid, klimaat en een toekomstbestendige landbouw. Zowel het ministerie van LVVN als een brede meerderheid in de Tweede Kamer werken momenteel aan beleid om de eiwittransitie en de consumptie van plantaardige voeding verder te stimuleren. Ook de onlangs aangekondigde Strategische Agenda Voedselzekerheid en het Europese Protein Action Plan benadrukken het belang van sterke plantaardige ketens voor de weerbaarheid en concurrentiekracht van Nederland en Europa. Een nationaal Actieplan biedt daarom een unieke kans om bestaande politieke, maatschappelijke en economische ambities samen te brengen.
Inspiratie uit Denemarken
Voor de lancering van de oproep zijn Hanne Winter (Deense Vegetariërsbond en onderdeel van EU Plant Based Diplomacy) en Rasmus Prehn (voormalig minister van Landbouw in Denemarken en directeur Organic Denmark) afgereisd naar Den Haag om de geleerde lessen van de lancering van het Deense Actieplan voor Plantaardige Voeding waar de Nederlandse oproep door geïnspireerd is.
“I am both proud and pleased to see such strong interest in the Danish Action Plan for Plant-Based Foods. Combined with the €170 million Plant-Based Food Grant, it is driving change across the food system, from field to plate. The grant supports education for kitchen professionals and agricultural students, increases the use of legumes and organic food in public kitchens and private catering, and funds field trials and the development of new plant-based products. A key part of our success has been the close cooperation with a broad range of stakeholders, including civil society. For example, we have worked closely with the Vegetarian Society of Denmark to establish a knowledge centre dedicated to plant-based organic food. We are very pleased to share these experiences with plant-based and organic with our Dutch colleagues and contribute to the important discussion on how to accelerate the transition to a more sustainable food system”, says Rasmus Prehn, CEO of Organic Denmark and former Danish Minister for Food, Agriculture and Fisheries
Appèl
BioNederland
Biocyclische-veganlandbouw
Biowinkelvereniging
Boerschappen
BOON
Caring Farmers
Het Centraal Bureau Levensmiddelenhandel (CBL), namens haar leden (Albert Heijn, Jumbo, Lidl, Plus, Aldi, Dekamarkt, Dirk, Nettorama)
Climate Group
COROOS
De Nieuwe Melkboer
Dierenbescherming
DutchSoy
Ekoplaza
Farm Dairy
Federatie van Agro-ecologische Boeren
Foodrise
Foodvalley
Future Up
Federatie Vruchtgroenteorganisaties (FVO)
Greendish
GreenFood50
Green Protein Alliance (GPA)
Green Organics
GroentenFruit Huis
Hai
Hanze Hogeschool
Harvest House
HAS green academy
Jamael Food Group
Koppert Cress
Leev
LekkerLupine
Nederlandse Aardappel Organisatie (NAO)
Nederlandse Akkerbouw Vakbond (NAV)
Nederlandse Notenvereniging
Oatly
Odin Foodcoop
Physicians Association for Nutrition (PAN)
Platform Gemeente Plant Vooruit
Producenten Organisatie Eiwitboeren van Nederland
ProVeg
Questionmark
Robin Food Coalition
Scelta
Schouten Europe
Smart Food Alliance
Sodexo
Stichting Plenty Food Nederland
TAPP Coalitie
The Vegetarian Butcher Collective
Transitiecoalitie Voedsel
Urgenda
Vegetariërsbond
De Vegetarische Slager
Vermaat
Vigef
Vitam
Vivera
VollegrondsGroentenOrganisatie (VGO)
