De Nederlandse implementatiewetgeving voor duurzaamheidsrapportering gaat niet met terugwerkende kracht gelden. Dat heeft de ministerraad besloten op 30 oktober. De NBA heeft hier, samen met VEUO, VNO-NCW en Eumedion, geruime tijd voor gepleit. De beroepsorganisatie verwelkomt het besluit, dat meer rechtszekerheid biedt aan ondernemingen en accountants.De ministerraad heeft ingestemd met een nota van wijziging bij het wetsvoorstel voor de implementatie van de Europese richtlijn duurzaamheidsrapportering, de CSRD. Daarnaast is ingestemd met een aangepast implementatiebesluit. De regering schrapt daarin de eerder voorziene terugwerkende kracht tot boekjaar 2024. Ook de voorgestelde reparatieclausule komt te vervallen. De implementatiewetgeving gaat volgens de besluitenlijst gelden vanaf boekjaar 2027.
Het besluit volgt op een kritisch advies van de Afdeling advisering van de Raad van State. De Afdeling oordeelde dat onvoldoende was gemotiveerd waarom ondernemingen en accountants achteraf aan verplichtingen zouden moeten voldoen die ten tijde van de verslaggeving nog niet in de Nederlandse wet waren vastgelegd. Ook plaatste zij vraagtekens bij de juridische duidelijkheid en werking van de voorgestelde reparatieclausule. De regering heeft deze bezwaren overgenomen.
Resultaat van gezamenlijke inzet
De NBA heeft sinds begin 2025 herhaaldelijk gewezen op de juridische en praktische problemen van invoering met terugwerkende kracht. Samen met VEUO, VNO-NCW en Eumedion waarschuwde de NBA onder meer dat ondernemingen hun verslaggeving over afgesloten boekjaren niet achteraf konden aanpassen aan wetgeving die op dat moment nog niet bestond, en vroeg de minister van Financiën dan ook om van terugwerkende kracht af te zien. Voor accountants speelden vergelijkbare problemen bij reeds uitgevoerde assurance-opdrachten.
De NBA heeft samen met bovengenoemde partijen herhaaldelijk aandacht gevraagd voor dit onderwerp bij de betrokken ministeries en de Tweede Kamer, en de NBA is dan ook blij dat er in goed overleg met de ministeries van Financiën en Justitie en Veiligheid een oplossing is gekomen.
In februari kondigde de minister naar aanleiding daarvan aanvankelijk een reparatieclausule aan. Die moest bescherming bieden aan ondernemingen en accountants die, vooruitlopend op de Nederlandse implementatiewetgeving, al zoveel mogelijk in overeenstemming met de CSRD hadden gehandeld. De NBA verwelkomde die stap destijds als een belangrijke verbetering, maar bleef samen met de andere organisaties aandacht vragen voor een juridisch houdbare en uitvoerbare oplossing.
Met het huidige besluit kiest het kabinet voor de duidelijkste oplossing: geen terugwerkende kracht en daarmee ook geen noodzaak meer voor een reparatieclausule.
Rechtszekerheid en uitvoerbaarheid
Bianca de Jong-Muhren, voorzitter van de NBA: “Dit is een belangrijk resultaat voor ondernemingen en accountants. De NBA heeft samen met VEUO, VNO-NCW en Eumedion consequent aandacht gevraagd voor de juridische onzekerheid en praktische problemen van terugwerkende kracht. Het is goed dat het kabinet deze zorgen, mede naar aanleiding van het advies van de Raad van State, heeft overgenomen. Dit laat ook zien hoe waardevol een open en inhoudelijke dialoog tussen overheid, bedrijfsleven, gebruikers van duurzaamheidsinformatie en de NBA is om gezamenlijk te komen tot regelverbetering.”
De NBA ondersteunt de doelstellingen van de CSRD en het belang van betrouwbare duurzaamheidsinformatie. De gezamenlijke inzet was niet gericht tegen duurzaamheidsrapportering, maar tegen de onzekerheid die ontstaat wanneer nieuwe wettelijke verplichtingen worden toegepast op boekjaren die al zijn afgesloten.
Vervolg van het wetgevingstraject
De minister van Financiën zal de nota van wijziging en het nader rapport naar de Tweede Kamer sturen. Het aangepaste implementatiebesluit wordt opnieuw aan de Staten-Generaal voorgelegd in het kader van de voorhangprocedure. Als die procedure niet tot ingrijpende wijzigingen leidt, wordt het besluit vervolgens voor advies aan de Afdeling advisering van de Raad van State aangeboden.
De NBA blijft de verdere parlementaire behandeling volgen en hoopt op een spoedige implementatie. Daarbij blijft zij zich inzetten voor heldere, tijdige en uitvoerbare regelgeving voor duurzaamheidsrapportering en de assurance daarbij.
Bron: NBA