Wetterskip Fryslân sluit per 2027 een overeenkomst voor de eindverwerking van zuiveringsslib met Slibverwerking Noord Oost Nederland (SNON). Dit is een samenwerkingsverband van de bedrijven GMB BioEnergie Zutphen en EEW Energy from Waste Delfzijl. Het contract heeft een looptijd van vijftien jaar.

Jaarlijks zuivert het waterschap zo’n 85 miljoen kubieke meter rioolwater van huishoudens en bedrijven in 27 rioolwaterzuiveringen in Fryslân. Bij dit proces blijft zuiveringsslib over. Dit slib wordt vervoerd met vrachtauto’s en per schip naar de slibontwateringsinstallatie (SOI) in Heerenveen, die in 2025 opende. Daar wordt zoveel mogelijk water uit het slib verwijderd.

75.000 ton slibkoek

Het ontwaterde slib, ook wel slibkoek genoemd, wordt dit jaar nog verbrand bij Slibverwerking Noord‑Brabant (SNB) in Moerdijk. Het contract met SNB loopt eind 2026 af. Vanaf 2027 is er een nieuwe langlopende overeenkomst met SNON. Dit bedrijf verwerkt zeker vijftien jaar lang jaarlijks 75.000 ton slibkoek duurzaam. Op termijn wordt verwacht dat ook fosfaat terug wordt gewonnen dat nog in het slib aanwezig is. Met de overeenkomst is een bedrag van ongeveer 150 miljoen euro gemoeid. Het is daarmee de grootste opdracht in de bestaansgeschiedenis van ons waterschap.

Energie- en klimaatdoelen

>Volgens dagelijks bestuurslid Remco van Maurik draagt SNON de komende vijftien jaar bij aan het realiseren van onze energie- en klimaatdoelen. ‘We zijn blij met deze samenwerking. SNON verwerkt het slib zo klimaatvriendelijk mogelijk. De energie in het slib wordt omgezet in warmte, waar andere bedrijven grote behoefte aan hebben. Ook fosfaat- en CO₂-terugwinning behoren in de toekomst tot de mogelijkheden.’

Ook directeuren Gerrit Jan van de Pol (GMB) en Wilfred de Jager (EEW) onderschrijven het belang van de samenwerking. ‘Net als wij wil SNON in de toekomst fosfaat uit slib terugwinnen. Fosfaat is een schaarse grondstof die opnieuw kan worden gebruikt, bijvoorbeeld als kunstmestvervanger.’

Duurzame en betrouwbare oplossing

De slibkoek wordt straks verwerkt op twee locaties. Een deel gaat direct naar de moderne mono‑slibverbrandingsinstallatie van EEW in Delfzijl. Een ander deel wordt getransporteerd naar GMB in Zutphen. Daar maakt GMB met biologische droging biogranulaat (gecomposteerd slib) en de meststof ammoniumsulfaat. Dit proces verkleint de te verwerken hoeveelheid aanzienlijk en verhoogt de stookwaarde. Het biogranulaat verbranden zij daarna ook bij EEW in Delfzijl. De vrijgekomen warmte zetten zij om in stoom en/of elektriciteit.

Ruimte voor vernieuwing

Wij hebben met SNON afgesproken dat er de komende jaren ruimte is voor innovatie. Tot vijftien procent van het slib gebruiken wij voor grootschalige tests met nieuwe verwerkingstechnieken. Deze innovaties dragen bij aan minder CO₂‑uitstoot en andere emissies, meer circulariteit en het afbreken van microverontreinigingen.”

Foto: (V.l.n.r.:) dagelijks bestuurslid Remco van Maurik van Wetterskip Fryslân, Wilfred de Jager (directeur EEW) en Gerrit Jan van de Pol (directeur GMB) met het ondertekende contract voor de slibeindverwerking. Zij staan voor de slibsilo’s op het terrein van de slibontwateringsinstallatie in Heerenveen. Foto: Aron Weidenaar.

Bron: Wetterskip Fryslân